Muziek uit 1934

Crisis jaren 1930-1939

De jaren dertig !

De 'Messias' van Wolvega?

Het is 1934 en de situatie waarin Johannes Wardenier verkeerde en woonde was kenmerkend voor die tijd: Crisis.

Ook de wereld stond eigenlijk al in 'brand' gezien de geo-politische verschuivingen na 1934. De tijd waarin Wardenier kwam met zijn 'vrede motor' werd met veel cynisme en ongeloof ontvangen.Johannes leefde in armoede, zoals velen met hem.

Dat gold niet voor de rijken van die tijd, die werden alleen maar rijker. Omdat ze te maken hadden met steeds wisselende uitdagingen en bedreigingen(oorlog op komst) was hun toekomst en bezit ook minder zeker.

In taal en omgangs kunde werd het vousvoyeren als norm gebruikt onderling zo ook in kledij. De normen in moraal en geloof lagen duidelijk veel hoger dan nu. Daarbij was asociaal gedrag niet de norm zoals nu vaak waarin de goddeloosheid enorm is toegenomen en vervlakking in de maatschappij! Het tutoyeren is geen norm, mijns inziens.

Het jaar 1934 viel in de periode 1919-1940. Het wordt ook wel het Interbellum genoemd, wat tussen de twee wereldoorlogen lag.

Hoge werkloosheid en uitzichtloosheid overheerste eigenlijk overal bij de massa van mensen in Nederland. Alleen Duitsland was er een soort opgang dankzij de regeringswissel in 1933. Adolf Hitler, kanselier en econoom, wist in een mum of tijd zonder kredieten de economie nieuwe elan te geven. Tienduizenden Nederlanders gingen in die jaren dertig naar Duitsland om te werken of konden spullen en zuivel verkopen aan onze buren die meer te besteden hadden door hun opkomende welvaart. Onze premier was de oud Shell directeur Dr. Colijn.

De werkeloosheid was groot ook in Wolvega, Steenwijk, De BlesseNoordwolde en Steenwijkerwold waar Johannes Wardenier zich ophield.

De uitvinding van Wardenier zou de werkeloosheid in Wolvega en omgeving definitief oplossen dankzij de beste Start-up van de twintigste eeuw! Zo ver kwam het dus niet en daarom heette het al snel 'Het Mysterie Wardenier" tot op vandaag de dag.

Plannen hoe de fabriek eruit zou zien werden nog wel gemaakt door een bekende architect, zo ook werd er door de gemeente Weststellingwerf (Wolvega)grond op voorwaarden gevorderd. Na 8 November 1934, toen de burgemeester in Zwolle overleg had met de regering, alles veranderde ,Johannes Wardenier werd gegijzeld en afgevoerd naar Groningen voor psychologisch onderzoek.

Er was van "hogerhand" ingegrepen in het idee van Johannes om de crisis te bestrijden met deze innovatieve Start-up. De 'hogere machten' zagen niets in Johannes zijn oplossingen.

De eerste 10 dagen van November 1934 leek Wolvega nog bevrijdt te zijn van depressies en stroomden de kroegen vol want Johannes Wardenier zou de "Messias" zijn voor hun. Er werd zoveel jenever gedronken dat een stoker uit Groningen een filiaal wilde openen in Wolvega. De omzet was plots begin November 500% meer dan op een doorsnee dag.

Ze kwamen uiteindelijk bedrogen uit en de crisis werd alleen nog maar erger, niet bij de premier Colijn(schatrijk) en de olie baron Henri Deterding, die investeerde maar liefst 30 miljoen in de Ford fabrieken(Duitsland)nadat hij in augustus 1934 Adolf Hitler ontmoette op zijn residentie te Berchtesgarden.

Ook kreeg deze olie baron alle rechten over olie en gas in Groningen en andere provincies in 1934. Armoede was er alleen bij het gewone volk in 1934, niet bij de zogenaamde top en het Koningshuis.

Zoals we weten had Henri Deterding ook het alleenrecht om olie en benzine te leveren over het gehele Duitse Rijk. Adolf Hitler dwong hem tot uitstel van betalingen, omdat Hitler geen kredieten had of vrij geld en dus op de pof bestelde met een staatsgarantie. De opkomende economie zou voor banen en inkomsten zorgen, was zijn stelling. Dhr. Detering was persoonlijk bevriend met Herman Goering, de toenmalige premier van Duitsland.

In deze roerige tijden waren er nog een paar andere uitvinders met soortgelijke motoren aan het "front" namelijk; Bob Neal uit Amerika wiens dochter werd ontvoerd door de Nazi's. Ingenieur Greichen uit Duitsland die in 1933 op weg was met zijn "magneet motor"auto naar de autobeurs in Berlijn en daar nooit aankwam toen hij vanuit de stad Altenburg startte. Hij verdween met zijn auto van de aardbodem. Dan ook nog Roy J. Meyers uit Los Angeles, Amerika die een warme lucht motor ontwikkelde, maar ook snel verdween van de radar.

Het Parool van 16 Jan. 1971 schreef(Han G. Hoekstra) over de situatie in 1934 en Wardenier; "J.W. bracht in 1934, Nederland tot gapende verbazing."

Omdat Johannes Wardenier plotseling beroemd werd dankzij het plan van de Gemeente Weststellingwerf(Wolvega), kwam het in een zulke versnelling dat Johannes amper tijd had om alle binnenkomende verzoeken en brieven te beantwoorden.

https://www.weromrop.nl/nl/uitzending/friesland-de-dertiger-jaren-deel-2-werkverschaffing

Een modern en dynamisch Wolvega zou er komen , een stad van licht en welzijn. Deze tekening was illustratief voor de wens gedachte toen de uitvinding van de 'brandstofloze motor' naar buiten kwam. De metamorfose van diepe crisis naar welvaart !

Wolvega , November 1934 , veel werkeloze mensen komen bijeen om de mededelingen te lezen over de ontwikkelingen betreffende de toekomstige fabriek.

1934 , november.......Wolvega leest het laatste nieuws over hun dorp en uitvinder.

Crisis jaren dertig

Crisis in de hoofdstad Amsterdam